Đau buốt răng khi nhai có thể thoáng qua vài giây hoặc kéo dài âm ỉ. Trên thực tế, đây không chỉ là phản ứng tạm thời mà còn là dấu hiệu cảnh báo tổn thương cấu trúc răng hoặc bệnh lý nha chu cần điều trị sớm.
1. Vì sao nhai thức ăn bị đau răng?
Theo các bác sĩ, nhai thức ăn bị đau răng có thể do sâu răng, viêm tuỷ, răng bị chấn thương, mài mòn hoặc mắc một số bệnh lý về nướu.
1.1 Sâu răng, viêm tủy
Sâu răng và viêm tủy là nhóm bệnh lý liên quan trực tiếp đến cấu trúc mô cứng của răng. Bệnh khởi phát từ sự phá hủy men răng, sau đó lan xuống ngà và tủy răng. Khi lỗ sâu đã ăn sâu đến ngà, các ống ngà bị lộ ra ngoài. Trong quá trình nhai, thức ăn có tính axit hoặc nhiệt độ quá nóng – lạnh sẽ kích thích trực tiếp vào hệ thống ống ngà gây ê buốt.
Nếu vi khuẩn tiếp tục xâm nhập vào buồng tủy, tình trạng viêm tủy sẽ hình thành. Người bệnh sẽ thấy đau dữ dội, có thể lan lên thái dương hoặc vùng gáy. Cơn đau sẽ gia tăng khi nhai hoặc khi thay đổi nhiệt độ và có thể kéo dài, không tự hết nếu không điều trị.
1.2 Răng bị chấn thương
Răng bị nứt, mẻ, gãy hoặc vỡ do va đập mạnh sẽ làm tổn thương lớp men bảo vệ bên ngoài. Khi đó, ngà răng hoặc tủy răng có thể bị lộ ra ngoài môi trường miệng.
Vùng ngà và tủy chứa nhiều đầu dây thần kinh cảm giác, do đó rất nhạy cảm với lực nhai và kích thích từ thức ăn. Chỉ cần một lực cắn nhẹ cũng có thể tạo áp lực gây đau buốt. Nếu không xử lý sớm, vi khuẩn sẽ dễ dàng xâm nhập làm tăng nguy cơ viêm nhiễm sâu, thậm chí dẫn đến áp xe răng.
1.3 Răng bị mài mòn
Theo tự nhiên, răng sẽ bị mài mòn do ma sát trong quá trình nhai. Tuy nhiên, ở một số người, quá trình này diễn ra nhanh hơn bình thường do đánh răng quá mạnh, nghiến răng khi ngủ, dùng răng cắn vật cứng hoặc ăn nhiều thực phẩm có tính axit cao.
Khi men răng bị mòn sẽ làm lớp ngà phía dưới lộ ra. Ngà răng chứa các ống dẫn truyền cảm giác trực tiếp vào tủy, vì vậy khi chịu lực nhai hoặc tiếp xúc với nhiệt độ, người bệnh sẽ cảm thấy ê buốt rõ rệt. Tình trạng này thường gặp ở người lớn tuổi, nhưng cũng có thể xuất hiện sớm nếu thói quen chăm sóc răng miệng không đúng cách.
1.4 Bệnh lý về nướu
Bệnh lý nướu và nha chu cũng là nguyên nhân khiến răng đau khi nhai. Viêm nướu kéo dài sẽ gây tụt lợi, làm lộ chân răng. Khi chân răng bị lộ, các kích thích từ thức ăn và lực nhai sẽ tác động trực tiếp đến lớp ngà gây ê buốt và đau nhức.
Ngoài ra, nếu viêm tiến triển thành viêm nha chu, hệ thống dây chằng và xương ổ răng bị phá hủy khiến răng dễ lung lay. Khi đó, bạn sẽ cảm thấy đau nhức nghiêm trọng kèm nướu sưng đỏ, chảy máu và hơi thở có mùi khó chịu.

2. Đau chân răng khi nhai có nguy hiểm không?
Đau chân răng khi nhai có nguy hiểm nếu không điều trị kịp thời. Ngoài gây khó khăn khi ăn nhai, đây có thể là dấu hiệu cảnh báo một số bệnh lý răng miệng nghiêm trọng như viêm tủy, áp xe răng, viêm nha chu, tiêu xương ổ răng, mất răng, nhiễm trùng toàn thân,…
3. Phân biệt nhanh các kiểu đau răng khi nhai
Nếu bạn chỉ bị đau buốt thoáng qua khi ăn đồ nóng hoặc lạnh, nhiều khả năng răng đang bị mòn men hoặc lộ ngà. Đây là tình trạng khá phổ biến và thường gây ê buốt trong thời gian ngắn, sau đó tự giảm khi hết kích thích.
Trường hợp bạn thấy đau nhói khi cắn vào một điểm cụ thể, đặc biệt là đau tăng lên khi nhả lực, nguyên nhân có thể liên quan đến răng bị nứt, mẻ hoặc sâu. Ngược lại, cơn đau âm ỉ kéo dài nhiều giờ hoặc nhiều ngày, nguyên nhân thường do sâu răng, viêm tủy, viêm quanh chóp,… Đặc biệt, bạn không nên chủ quan khi đau buốt có sưng nướu, chảy mủ hoặc hôi miệng vì đây có thể là dấu hiệu cảnh báo viêm nha chu, áp xe răng và cần được điều trị sớm.

4. Khi nào cần đi khám ngay vì răng đau buốt khi nhai?
Người bệnh nên đến cơ sở nha khoa ngay khi xuất hiện các dấu hiệu như đau kéo dài không giảm, sưng nướu hoặc sưng mặt, sốt, đau lan lên tai hoặc thái dương. Ngoài ra, nếu răng lung lay bất thường, có mủ hoặc đau dữ dội về đêm làm mất ngủ cần được can thiệp sớm để bảo tồn răng thật và tránh phải điều trị phức tạp sau này.
5. Đau buốt răng khi nhai nên xử lý thế nào?
Việc xử lý răng đau buốt cần kết hợp giữa biện pháp tạm thời tại nhà và điều trị chuyên sâu tại nha khoa:
5.1 Biện pháp xử lý tại nhà
Trong giai đoạn cấp tính, bạn có thể chườm lạnh bên ngoài má tại vị trí đau để giảm sưng và làm dịu cảm giác khó chịu. Súc miệng bằng nước muối ấm giúp làm sạch khoang miệng và hỗ trợ sát khuẩn nhẹ. Thuốc giảm đau có thể sử dụng trong thời gian ngắn nhưng cần tham khảo ý kiến bác sĩ để đảm bảo an toàn.
5.2 Điều trị tại nha khoa
Để điều trị triệt để, bạn cần đến nha khoa để bác sĩ thăm khám, xác định nguyên nhân và có phương án can thiệp cụ thể:
- Nếu do những bệnh lý tại chỗ, bác sĩ sẽ loại bỏ các mô răng bị ảnh hưởng và tiến hành trám, bọc răng sứ để khôi phục và bảo vệ răng.
- Nếu do bệnh lý liên quan đến nướu, tuỳ mức độ tổn thương, bác sĩ sẽ chỉ định cạo vôi răng, rạch áp xe, nạo mủ,…
- Nếu do chấn thương, tuỳ vào tình trạng để cân nhắc biện pháp phục hình phù hợp như trám, bọc sứ,…

6. Những sai lầm khiến răng đau khi nhai nặng hơn
Dưới đây là một số sai lầm nhiều người hay mắc phải khiến cơn đau nhức răng khi nhai trở nặng:
- Tiếp tục ăn đồ cứng, dai, nhai trực tiếp lên răng đang đau làm tăng áp lực lên mô quanh răng và khiến tình trạng viêm trở nên nặng hơn.
- Tự ý dùng thuốc giảm đau kéo dài, điều này chỉ giúp giảm triệu chứng mà không giải quyết dứt điểm tình trạng, từ đó làm chậm điều trị nguyên nhân thực sự.
- Chải răng mạnh hoặc lấy tăm nhọn chọc vào kẽ răng đau.
Đau buốt răng khi nhai gây cảm giác khó chịu tạm thời và thường là dấu hiệu cảnh báo tổn thương răng hoặc bệnh lý nha chu. Nhận diện sớm nguyên nhân và điều trị đúng cách sẽ giúp bảo tồn răng thật, hạn chế biến chứng và tiết kiệm chi phí lâu dài. Do đó, khi cảm thấy răng đau buốt, bạn nên chủ động thăm khám để được xử lý kịp thời, tránh biến chứng không đáng có xảy ra.
